De Wereldwijde Verspreiding van Briar-Pijpenmakers

De wereldwijde verspreiding van briar-pijpenmakers beschrijft hoe het aantal landen waar door één persoon van begin tot eind gemaakte heidewortel- (briar) pijpen worden geproduceerd, sinds het midden van de twintigste eeuw veelvoudig is toegenomen. Ooit was dit werk beperkt tot een handvol centra in Frankrijk, Engeland, Italië en Denemarken; vandaag zijn er op de meeste continenten werkplaatsen van enkele personen actief.

De grenzen van het bijvoeglijk naamwoord "artisan", zoals dat voor dit deel van de gemeenschap wordt gebruikt, blijven echter onderwerp van discussie.

De Oorsprong van de Term en de Beweging

Algemeen wordt aangenomen dat de gewoonte om de door de meester met eigen hand vormgegeven pijp te onderscheiden van fabrieksproductie, zich na de Tweede Wereldoorlog in Denemarken vestigde. Als pionier van dit onderscheid wordt de in Zweden geboren, in Kopenhagen werkzame Sixten Ivarsson (1910-2001) genoemd; sommige verhalen koppelen het begin van de beweging rechtstreeks aan zijn werk in de jaren zestig. Het zoeken naar vormen buiten de klassieke Engelse mallen wordt met zijn naam geassocieerd en vormde voor de daaropvolgende generatie Deense makers de maatstaf. Onder de namen die hij naar verluidt heeft opgeleid, bevinden zich Jess Chonowitsch, zijn zoon Lars Ivarsson en de Japanse maker Kazuhiro Fukuda. Deze opvatting die zich rond Ivarsson vormde, staat vandaag bekend als de Deense School.

In Italië vond in diezelfde jaren een vergelijkbare doorbraak plaats: Carlo Scotti startte in 1947 met de werkplaats die hij in Cantù, in de provincie Como, oprichtte, het merk Castello en herinterpreteerde klassieke vormen op zijn eigen manier. Het woord zelf kreeg deze betekenis pas veel later: in de belangrijkste pijpboeken van de jaren tachtig tot begin jaren tweeduizend komt "artisan" niet voor in zijn huidige betekenis. Het huidige gebruik van de term dateert uit dezelfde periode als de verspreiding van internet, de laatste vijftien à twintig jaar. Voor een gedetailleerd onderscheid, zie het artikel artisanpijp en fabriekspijp.